Từ xa xưa, mặt trăng đã đóng vai trò quan trọng trong việc điều tiết nhịp sống trên Trái Đất. Đối với các sinh vật ven biển, chu kỳ trăng tròn hay trăng khuyết không chỉ là ánh sáng, mà là tín hiệu để săn mồi, di cư và duy trì nòi giống.
1. Cua Đỏ Đảo Christmas (Gecarcoidea natalis)
Đây là cuộc di cư vĩ đại bậc nhất thế giới. Hàng triệu con
cua đỏ trên đảo Christmas (Úc) sẽ di chuyển từ rừng ra biển để đẻ trứng. Chúng
thường đẻ trứng vào thời điểm triều cường rút xuống lúc rạng sáng trong
kỳ trăng khuyết cuối tháng (quý cuối). Điều này giúp trứng trôi ra biển an toàn
nhất mà không bị sóng đánh ngược lại bờ.
2. Cá Ngần Grunion (Leuresthes tenuis)
Loài cá nhỏ này có cách sinh sản rất mạo hiểm: nhảy lên bãi
cát để đẻ trứng. Cá Grunion chờ đợi những đợt triều cường cao nhất (thường
xảy ra vào đêm trăng tròn hoặc trăng non) để lên bờ. Việc đẻ trứng trên cao
giúp tổ trứng nằm ngoài tầm với của các loài cá săn mồi dưới nước trong suốt
10-14 ngày ấp nở.
3. Rùa Biển (Chelonioidea)
Rùa biển mẹ thường chọn những đêm trăng sáng để lên bãi cát
đẻ trứng. tròn giúp rùa mẹ nhìn rõ địa hình bãi biển. Quan trọng hơn, khi rùa
con nở, chúng sử dụng phản chiếu của ánh trăng trên mặt nước làm kim chỉ
nam để tìm đường về với đại dương. Đây là lý do ô nhiễm ánh sáng đô thị cực kỳ
nguy hiểm với rùa biển.
4. Chim Mòng Biển (Laridae)
Một số loài chim biển sử dụng chu kỳ mặt trăng để tối ưu hóa
việc tìm kiếm thức ăn. Vào những đêm trăng sáng, các loài sinh vật phù du và cá
nhỏ thường nổi lên gần mặt nước hơn. Chim mòng biển tận dụng ánh sáng này để đi
săn vào ban đêm, thay vì chỉ giới hạn hoạt động vào ban ngày như thông thường.
5. Cua Móng Ngựa (Limulidae)
Loài "hóa thạch sống" này đã tuân theo chu kỳ mặt
trăng từ hàng trăm triệu năm nay. Giống như cá Grunion, cua móng ngựa đổ bộ lên
bãi biển để đẻ trứng vào những kỳ trăng tròn và trăng non, khi thủy triều
đạt mức cao nhất. Điều này đảm bảo trứng của chúng được vùi sâu trong cát ẩm,
tránh xa các loài thiên địch dưới nước.
6. Còng Gió (Ocypodinae)
Loài cua nhỏ chạy cực nhanh trên bãi cát này có nhịp độ sinh
hoạt gắn liền với thủy triều (vốn do mặt trăng điều khiển). Còng gió điều chỉnh
chu kỳ lột xác và kiếm ăn dựa trên cường độ ánh sáng trăng. Vào đêm trăng sáng,
chúng hoạt động mạnh hơn nhưng cũng cảnh giác hơn với các loài chim săn mồi
đêm.
7. Động Vật Phù Du (Zooplankton)
Cuộc di cư theo chiều dọc lớn nhất hành tinh diễn ra mỗi
ngày, nhưng mặt trăng làm thay đổi quy luật đó. Trong những đêm trăng sáng ở
vùng Bắc Cực hoặc các vùng biển sâu, động vật phù du sẽ lặn xuống sâu hơn
để tránh bị phát hiện bởi các loài săn mồi sử dụng thị giác. Hiện tượng này được
gọi là "sự né tránh ánh trăng".
8. Trai Biển (Mytilus edulis)
Nghiên cứu cho thấy các loài nhuyễn thể hai mảnh vỏ cũng
"cảm nhận" được mặt trăng. Vỏ của chúng mở rộng hoặc khép lại theo
chu kỳ thủy triều và vị trí của mặt trăng. Ngay cả khi được nuôi trong phòng
thí nghiệm không có thủy triều, chúng vẫn giữ nhịp độ đóng mở vỏ tương ứng với
chu kỳ mặt trăng tại quê nhà của chúng.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét
Lưu ý: Chỉ thành viên của blog này mới được đăng nhận xét.